آیا بخیه باز شده جوش می‌خورد؟ علائم و درمان در زایمان طبیعی و سزارین

زخم ها دردناک و ناخوشایند هستند و در اغلب موارد چندین روز طول می کشد تا بهبود یابند. گاهی ممکن است زخم به نظر بهبود یافته باشد، اما ناگهان بخیه‌ها باز شوند و زخم تازه شود. بازشدن بخیه‌ها از نظر پزشکی، باز شدن زخم تلقی می‌شود. معمولاً بخیه‌ها باید دست نخورده باقی بمانند تا به بافت جدید اجازه شکل‌گیری و بهبودی بدهند. اما وقتی بخیه باز می‌شود، به جای بهبودی، لبه های زخم از هم جدا می شوند. در این مقاله قصد دارد به شما بگوییم که آیا بخیه باز شده جوش می خورد؟ و درمان بخیه باز شده چیست؟ پس با ما همراه باشید.

بخیه باز دارای یکسری علائم و نشانه‌هاست که در ادامه به آن‌ها اشاره می‌کنیم:

• لبه‌های جدا شده در اطراف زخم
• خونریزی از زخم
• درد، تورم و التهاب در ناحیه تحت درمان
• خروج ترشحات چرکی از ناحیه زخم
• تب

علت باز شدن بخیه ها چیست؟

باز شدن بخیه (دهیسانس) بیشتر در یک بازه‌ی مشخص رخ می‌دهد: روز ۳ تا ۸ پس از عمل، با بیشترین احتمال در روز ۵ تا ۸. دلیلش این است که در این روزها بخیه‌ها هنوز بار زخم را تحمل می‌کنند ولی بافت تازه هنوز استحکام کافی پیدا نکرده است. شیوع کلی آن بسته به نوع عمل بین ۱.۳ تا ۹.۳ درصد گزارش شده است.

پنج عامل اصلی: عفونت (شایع‌ترین علت)، فشار و کشش روی زخم (سرفه، یبوست و زور زدن، بلند کردن جسم سنگین)، اختلال در ترمیم (دیابت، کم‌خونی، سوءتغذیه، سیگار، مصرف کورتون)، کشیدن زودهنگام بخیه، و تجمع مایع یا خون زیر زخم.

1. بخیه‌ها شل زده شوند.
2. نخ بخیه‌ها بی‌کیفیت باشند.
3. سوزن بخیه نامناسب باشد.
4. بخیه‌ها خیلی محکم زده شوند.
5. زخم عفونت داشته باشد.
6. بخیه‌ها خیلی نزدیک به لبه زخم زده شوند.
7. از تکنیک اشتباه برای بخیه زدن استفاده شود.
8. بخیه‌ها خیلی زود کشیده شوند.
9. مقداری جسم خارجی در داخل زخم باقی مانده باشد.

همچنین به شما پیشنهاد می‌دهیم برای پانسمان زخم در منزل حتما از خدمات نبض اول استفاده نمایید تا بدون مراجعه به پزشک و در کوتاه‌ترین زمان فعالیت‌های پزشکی شما انجام شود.

باز شدن بخیه سزارین از داخل یعنی چه؟

در صورتی که احساس سوزش یا درد در ناحیه بخیه کردید، از محل بخیه خون ریزی یا ترشح مایع داشتید، بوی بد از ناحیه بخیه حس کردید و متورم و قرمز شده بود، احتمال باز شدن بخیه سزارین وجود دارد که ممکن است باعث تب هم بشود. در این شرایط ناحیه را تمیز و خشک نگه دارید و بدون تأخیر با پزشک یا زایشگاه تماس بگیرید؛ اگر تب، درد شدید یا خونریزی دارید، مستقیم به بیمارستان مراجعه کنید. درد شدید و ناگهانی در شکم یا لگن، تورم یا برآمدگی غیرعادی، تب بالا و مداوم، ترشح غیر طبیعی از محل بخیه یا خونریزی همه می‌توانند از علائم پارگی بخیه سزارین از داخل باشند. در صورت دیدن این علائم فورا به پزشک مراجعه کنید.

علائم باز شدن بخیه‌ی سزارین از داخل (دِهیسانس کامل) را می‌توان این‌طور توصیف کرد. باز شدن کامل بخیه زمانی است که تمام لایه‌های پوست و عضلات در محل برش باز می‌شوند. این وضعیت ممکن است به صورت یک گسستگی گسترده در امتداد خط برش ظاهر شود. اگر پارگی شدید باشد و منجر به اِویسراسیون شود، اندام‌ها یا بافت‌های داخلی (اغلب روده) ممکن است از طریق زخم بیرون بزنند و قابل مشاهده باشند. مشاهده هرگونه سوراخ در زخم، جدا شدن لبه‌های برش، یا برآمدگی غیرعادی در ناحیه شکم، نشانه‌ی دِهیسانس است که باید فوراً توسط پزشک ارزیابی شود.

علائم پارگی بخیه سزارین از داخل چیست؟

اول یک تفکیک لازم است: پوست ممکن است ظاهر سالمی داشته باشد در حالی که لایه‌ی فاسیا (لایه‌ی محکم زیر چربی) باز شده باشد. نشانه‌های هشدار: ترشح ناگهانی مایع صورتی یا آبکی از زخم (مهم‌ترین نشانه)، برجستگی یا تورم زیر خط برش که با سرفه بیشتر می‌شود، درد عمقی فزاینده، و حس «باز شدن یا پاره شدن چیزی» هنگام سرفه یا بلند شدن.

ترشح مایع سروزی صورتی‌رنگ در روزهای ۵ تا ۸ پس از عمل نشانه‌ی کلاسیک باز شدن لایه‌های عمقی است و نیاز به بررسی فوری دارد، حتی اگر پوست ظاهراً سالم باشد.

باز شدن بخیه سزارین از بیرون

باز شدن بخیه سزارین از بیرون معمولاً یک دِهیسانس جزئی در لایه‌های سطحی پوست محسوب می‌شود. در این حالت، لبه‌های بیرونی زخم از هم جدا شده یا سوراخ‌هایی در خط بخیه ایجاد می‌شود. مهم است که در صورت مشاهده این حالت، علائم عفونت را بررسی کنید؛ این علائم شامل افزایش قرمزی، گرمی پوست، تورم و خروج ترشحات چرکی یا بوی بد است. اگر باز شدن بخیه رخ دهد، پزشک ممکن است برای جلوگیری از عفونت آنتی‌بیوتیک تجویز کند و بسته به شدت، تصمیم بگیرد که آیا زخم باید مجدداً بخیه شود یا به روش التیام ثانویه جوش بخورد.

آیا بخیه سزارین بعد از چند سال باز می‌شود؟

خود بخیه بعد از سال‌ها باز نمی‌شود — نخ‌ها مدت‌هاست جذب شده‌اند. آنچه سال‌ها بعد ممکن است پیش بیاید دو چیز متفاوت است و اغلب با «باز شدن بخیه» اشتباه گرفته می‌شود.

اول فتق برشی: ضعیف شدن محل ترمیم فاسیا که به‌صورت برجستگی زیر اسکار خود را نشان می‌دهد، معمولاً هنگام سرفه یا ایستادن بیرون می‌زند و در دراز کشیدن کم می‌شود. دوم نیچ یا ایسموسل: فرورفتگی کوچکی در محل ترمیم دیواره‌ی رحم که می‌تواند باعث لکه‌بینی طولانی پس از قاعدگی، درد لگن یا مشکل در بارداری بعدی شود.

هر دو با معاینه و سونوگرافی قابل تشخیص‌اند. اگر سال‌ها پس از سزارین برجستگی زیر اسکار یا لکه‌بینی طولانی دارید، این را به پای «کهنه بودن بخیه» نگذارید و بررسی شوید.

درمان خانگی باز شدن بخیه سزارین وجود دارد؟

پاسخ روشن: خیر — باز شدن بخیه سزارین درمان خانگی ندارد و تلاش برای مدیریت خانگی آن خطر عفونت عمقی را بالا می‌برد. آنچه در منزل می‌توانید انجام دهید فقط مراقبت تا رسیدن به پزشک است.

کارهای درست تا زمان مراجعه: زخم را با گاز استریل خشک بپوشانید، از فشار آوردن پرهیز کنید و هنگام سرفه یا بلند شدن با دست یا بالش روی شکم حمایت کنید، و از خوردن و آشامیدن تا ویزیت خودداری کنید (در صورت نیاز به ترمیم).

کارهایی که نباید انجام دهید: ریختن بتادین یا الکل داخل زخم باز، گذاشتن پماد آنتی‌بیوتیک خودسرانه، استفاده از داروهای گیاهی یا عسل روی زخم باز، و مهم‌تر از همه جا انداختن یا فشار دادن بافت بیرون‌زده به داخل. اگر روده یا بافتی از زخم بیرون زده، آن را با گاز مرطوب استریل بپوشانید و فوراً با ۱۱۵ تماس بگیرید.

باز شدن بخیه سزارین یک وضعیت جدی است که نیاز به ارزیابی و درمان فوری توسط پزشک یا جراح دارد و درمان خانگی ندارد. اگر متوجه شدید بخیه سزارین باز شده است، تنها کاری که می‌توانید انجام دهید این است که ناحیه را تمیز و خشک نگه دارید. پوشیدن لباس‌های گشاد و راحت تا زمان مراجعه پزشک می‌تواند به کاهش فشار بر روی زخم کمک کند. در صورت پارگی کامل و بیرون زدگی اندام‌های داخلی (اِویسراسیون)، باید بلافاصله با اورژانس تماس بگیرید و ناحیه را با یک بانداژ استریل مرطوب بپوشانید.

باز شدن بخیه زایمان طبیعی

باز شدن بخیه، که از نظر پزشکی دِهیسانس (Dehiscence) نامیده می‌شود، با جدا شدن لبه‌های زخم مشخص می‌شود و نشان می‌دهد که بافت جدید به طور کامل شکل نگرفته است. اگر زخم باز شود، ممکن است لبه‌ها از هم فاصله بگیرند و حتی سوراخ‌هایی در زخم مشاهده شود. علائم بصری پارگی بخیه زایمان طبیعی می‌تواند شامل خونریزی یا ترشح مایع یا چرک غیرطبیعی از محل زخم، قرمزی یا تورم فزاینده در اطراف ناحیه باشد. زخم تمیز و بهبود یافته معمولاً یک خط مستقیم با حداقل فاصله بین لبه‌ها ایجاد می‌کند. توجه داشته باشید که حتی پس از بهبودی، مشاهده تغییر رنگ (صورتی یا قرمزی) در محل زخم تا یک سال طبیعی است. در صورت مشاهده باز شدن بخیه، باید بدون تاخیر به پزشک مراجعه کرد تا ارزیابی لازم انجام شود.

علائم باز شدن بخیه زایمان طبیعی چیست؟

پنج نشانه‌ای که باید جدی گرفته شوند: فاصله افتادن بین لبه‌های زخم یا دیدن بخیه‌های شل، ترشح چرکی یا بدبو، درد فزاینده به‌جای درد رو به کاهش، تب بالای ۳۸ درجه، و خونریزی تازه از محل بخیه.

معیار ساده‌ی تشخیص از روند طبیعی، جهت تغییر درد است: بخیه‌ی سالم هر روز کمتر درد می‌کند. اگر درد شما پس از روز سوم تا چهارم رو به بدتر شدن گذاشت، این نشانه‌ی طبیعی نیست. تورم و کبودی خفیف در روزهای اول طبیعی است، ولی قرمزی گسترده و داغی پوست اطراف زخم نیست.

• خونریزی غیرطبیعی یا بیشتر از حد معمول
• درد شدید در محل بخیه
• ترشح چرک یا مایع از محل بخیه
• تورم یا قرمزی در محل بخیه
• احساس باز شدن بخیه به هنگام حرکت یا نشستن
• تب و عفونت که ممکن است با علائمی مانند تب و لرز همراه باشد

باز شدن بخیه زایمان طبیعی (اپی‌زیوتومی) می‌تواند علائم متعددی داشته باشد که نشان دهنده مشکل در ترمیم زخم است. از جمله این نشانه‌ها می‌توان به خونریزی غیرطبیعی یا بیش از حد معمول از محل بخیه اشاره کرد. همچنین، درد شدید و فزاینده در ناحیه بخیه، و یا احساس باز شدن بخیه هنگام حرکت یا نشستن، بسیار مهم است. تورم یا قرمزی بیش از حد و خروج ترشح چرک یا مایع از محل بخیه، می‌تواند نشانه‌ی عفونت در ناحیه باشد. اگر این علائم با نشانه‌های سیستمیک مانند تب (بیش از ۳۸ درجه سانتی‌گراد) یا لرز همراه شوند، فوراً باید به پزشک مراجعه کرد.

چطور بفهمیم بخیه زایمان طبیعی خوب شده؟

چهار نشانه‌ی بهبود درست: درد هر روز کمتر از روز قبل، نبود ترشح چرکی یا بوی بد، بسته و هم‌تراز بودن لبه‌های زخم، و افتادن خودبه‌خود نخ‌های جذبی. نخ جذبی معمولاً ظرف ۲ تا ۶ هفته جذب می‌شود یا خودش می‌افتد و لازم نیست کشیده شود.

بازه‌ی زمانی معمول: بیشتر درد و تورم ظرف ۱ تا ۲ هفته کم می‌شود و زخم پرینه معمولاً تا ۴ تا ۶ هفته به بهبود کامل می‌رسد. دیدن ذرات کوچک نخ روی پد یا در حمام در هفته‌های دوم تا ششم طبیعی است و به معنای باز شدن بخیه نیست.

علت جوش نخوردن بخیه واژن چیست؟

جوش نخوردن بخیه واژن (پس از زایمان طبیعی) می‌تواند دلایل مشابهی با سایر زخم‌های جراحی داشته باشد؛ از جمله عفونت در محل بخیه که مهم‌ترین عامل تأخیر در ترمیم است. فشار زیاد و مداوم بر ناحیه پرینه، به ویژه هنگام نشستن یا بلند کردن اشیاء سنگین، می‌تواند لبه‌های زخم را از هم جدا کند و مانع بهبودی شود. همچنین، اگر فرد دچار سوءتغذیه باشد و بدن به اندازه کافی پروتئین، ویتامین‌ها و مواد معدنی مورد نیاز برای ساخت بافت جدید را نداشته باشد، روند ترمیم کند می‌شود. در نهایت، ترمیم نامناسب بخیه‌ها یا اشکال در تکنیک بخیه‌زنی اولیه نیز می‌تواند از دلایل جوش نخوردن زخم باشد.

درمان باز شدن بخیه واژن

بعد از زایمان طبیعی در صورتی که خونریزی بیش از حد، درد زیاد و تورم و قرمزی داشتید، احتمال باز شدن بخیه واژن وجود دارد. هنگام نشستن و حرکت کردن اگر احساس باز شدن بخیه را دارید، حتما به پزشک مراجعه کنید.

درمان باز شدن بخیه واژن پس از زایمان باید توسط پزشک تعیین شود؛ زیرا این وضعیت درمان خانگی ندارد. اقدامات درمانی شامل ضدعفونی کردن زخم برای پاکسازی ترشحات عفونی و تجویز آنتی‌بیوتیک‌های خوراکی یا پمادها برای جلوگیری از عفونت است. اگر باز شدن بخیه شدید باشد و لبه‌های زخم فاصله زیادی از هم داشته باشند، ممکن است پزشک بافت‌های مرده را برداشته و مجدداً زخم را بخیه بزند. پس از درمان، رعایت دقیق دستورالعمل‌های پزشک و خودداری از وارد کردن فشار بر ناحیه زخم، مانند استفاده از بالش‌های مخصوص هنگام نشستن، برای پیشگیری از باز شدن مجدد بسیار حیاتی است.

جوش خوردن سریع بخیه واژن

برای کمک به جوش خوردن سریع بخیه واژن، رعایت دستورالعمل‌های مراقبتی پزشک ضروری است. مهم است که ناحیه بخیه تمیز و خشک نگه داشته شود؛ به عنوان مثال، نباید ناحیه بخیه را در وان یا استخر غوطه‌ور کرد. باید از فعالیت‌هایی که باعث فشار یا کشیدگی بر روی زخم می‌شوند، مانند بلند کردن اجسام سنگین یا حرکات ناگهانی، دوری شود. همچنین، تغذیه مناسب که شامل پروتئین کافی و هیدراته نگه داشتن بدن است، به روند ساخت بافت‌های جدید کمک کرده و ترمیم را تسریع می‌بخشد.

افتادن بخیه زایمان طبیعی

افتادن بخیه‌های زایمان طبیعی معمولاً مربوط به استفاده از بخیه‌های جذبی (Dissolvable Sutures) است که به طور خودکار توسط بدن جذب می‌شوند و نیازی به کشیدن ندارند. این نوع بخیه‌ها ممکن است بین یک تا دو هفته پس از عمل شروع به جذب شدن کنند، اگرچه روند کامل حل شدن ممکن است تا چند ماه طول بکشد. اگر نخ‌های بخیه جذبی در حال حل شدن باشند، ممکن است به صورت رشته‌های سفید کوچک در محل زخم مشاهده شوند. اگرچه افتادن بخیه جذبی طبیعی است، اما اگر بخیه‌ها قبل از زمان مورد انتظار بیفتند و زخم باز شود، یا اگر باعث تحریک و التهاب شوند، باید با پزشک مشورت کرد.

آیا باز شدن بخیه زایمان طبیعی خطرناک است؟

بله، باز شدن بخیه زایمان طبیعی خطرناک است و نیاز به توجه فوری پزشکی دارد. باز شدن زخم (دِهیسانس) خطر نفوذ باکتری‌ها و ایجاد عفونت را به شدت افزایش می‌دهد. عفونت‌های ناشی از دِهیسانس، در صورت عدم درمان، می‌توانند گسترش یافته و به عوارض جدی‌تری منجر شوند. به ویژه اگر باز شدن بخیه در ناحیه پرینه (زایمان طبیعی) همراه با خونریزی شدید، ترشحات چرکی یا تب باشد، خطر جدی است و حتماً باید برای ارزیابی و درمان تخصصی به پزشک مراجعه شود.

چه پمادی برای جوش خوردن بخیه زایمان طبیعی مناسب است؟

استفاده از هر گونه پماد، کرم یا لوسیون در ناحیه بخیه باید صرفاً با توصیه و دستور پزشک انجام شود. پزشک ممکن است برای پیشگیری از عفونت، پمادهای آنتی‌بیوتیک موضعی را پس از تمیز کردن زخم تجویز کند. به طور کلی، مرطوب‌کننده‌هایی مانند کرم ویتامین E، آلوئه‌ورا یا سوربولن بدون عطر، معمولاً پس از برداشته شدن بخیه‌ها یا حل شدن آن‌ها، برای نرم کردن اسکار و تسهیل ماساژ زخم توصیه می‌شوند.

بخیه باز شده جوش می‌خورد؟

بله، ولی نه به همان شکل اول. زخمی که بخیه‌اش باز شده معمولاً «با ترمیم ثانویه» بهبود می‌یابد — یعنی از کف زخم بافت جدید ساخته می‌شود و لبه‌ها به‌تدریج به هم نزدیک می‌شوند. این روند کندتر است و جای زخم پررنگ‌تری باقی می‌گذارد.

عددها دلگرم‌کننده‌اند: در یک کارآزمایی کوچک روی زنانی که بخیه‌ی پرینه‌شان باز شده بود، تقریباً همه‌ی زخم‌ها تا ۶ تا ۸ هفته بهبود یافتند؛ هرچند در مطالعه‌ی دیگری حدود ۳۰ درصد این زخم‌ها دیرتر از حد انتظار جوش خوردند. در همان کارآزمایی، بخیه‌ی مجدد باعث شد زخم‌ها در هفته‌ی دوم بیشتر بسته باشند، ولی در ۶ تا ۸ هفته تفاوتی دیده نشد؛ پس مراجعه‌ی زودهنگام برای معاینه و تصمیم درباره‌ی بخیه‌ی مجدد ارزش دارد.

باز شدن بخیه جراحی

باز شدن بخیه جراحی (دِهیسانس) به این معناست که برش جراحی پس از بسته شدن، باز شده و لبه‌های زخم از هم جدا می‌شوند. این عارضه اغلب طی ۳ تا ۱۰ روز اول پس از عمل رخ می‌دهد و معمولاً در جراحی‌های شکم یا قفسه سینه شایع‌تر است. عوامل خطر متعددی مانند عفونت در محل زخم، فشار ناشی از سرفه، استفراغ یا بلند کردن اجسام سنگین، و همچنین شرایط پزشکی زمینه‌ای نظیر دیابت یا چاقی، خطر دِهیسانس را افزایش می‌دهند. اگر دِهیسانس رخ دهد، باید فوراً به پزشک مراجعه شود، زیرا این وضعیت می‌تواند منجر به عفونت‌های گسترده یا حتی بیرون‌زدگی اندام‌های داخلی (اِویسراسیون) شود.

علائم باز شدن بخیه جذبی چیست؟

حتی اگر بخیه‌ها از نوع جذبی باشند، باز شدن زخم (دِهیسانس) همچنان ممکن است رخ دهد و علائم آن مشابه سایر انواع بخیه‌هاست. علائم شامل جدا شدن لبه‌های زخم یا ایجاد سوراخ در خط برش است. باید به نشانه‌های عفونت مانند افزایش درد، تورم، قرمزی یا گرمی پوست در اطراف زخم توجه ویژه داشت. خروج ترشحات چرکی یا بدبو از زخم نیز نشانه‌ای قوی از عفونت است که می‌تواند منجر به باز شدن بخیه شود. در صورت مشاهده هر یک از این علائم، به ویژه تب (بالاتر از ۳۸ درجه سانتی‌گراد)، باید با پزشک خود تماس بگیرید.

تشخیص و درمان بخیه باز شده

معمولاً پزشک با معاینه زخم، متوجه باز شدن بخیه‌ها می‌شود. وقتی بخیه‌ها باز می‌شوند باید با جراحت، به عنوان یک زخم جدید برخورد کرد. برای درمان بخیه باز شده معمولاً این اقدامات انجام می‌پذیرد:

• پزشک از داروی مسکن برای کاهش درد استفاده می‌کند.
• زخم توسط پزشک ضدعفونی می‌شود تا هرگونه ترشحات عفونی احتمالی پاکسازی شود.
• از آنتی بیوتیک‌های خوراکی و پمادهای آنتی بیوتیک تجویز شده توسط پزشک برای جلوگیری از عفونت و درمان زخم استفاده کنید.
• زخم را تمیز و خشک نگه دارید.
• چنانچه چند بخیه باز شده باشد و فاصله لبه‌های زخم از هم خیلی زیاد شود، پزشک بافت‌های مرده را برمی‌دارد و مجدداً زخم را بخیه می‌زند.

از جای بخیه هام خون میاد

خونریزی جزئی یا “اوزه” (ooze) در محل بخیه، به ویژه در مراحل اولیه بهبودی یا هنگام برداشتن بخیه‌ها، می‌تواند طبیعی باشد. با این حال، اگر خونریزی شدید است یا با ۱۰ تا ۱۵ دقیقه فشار مستقیم و ثابت متوقف نمی‌شود، باید فوراً به پزشک یا اورژانس مراجعه کرد. اگر خونریزی با درد فزاینده یا نشانه‌های عفونت همراه باشد، باید بلافاصله با ارائه‌دهنده مراقبت‌های بهداشتی تماس بگیرید، زیرا ممکن است نشانه باز شدن زخم باشد. برای کنترل خونریزی جزئی، توصیه می‌شود روی زخم فشار محکمی اعمال کرده و اگر زخم روی دست یا پا است، آن را بالاتر از سطح قفسه سینه نگه دارید.

اگر جای بخیه باز شود چه کنیم؟

اگر جای بخیه باز شود، باید با آن مانند یک زخم جدید برخورد کرده و فوراً با ارائه‌دهنده مراقبت‌های بهداشتی خود تماس بگیرید تا مشخص شود که آیا نیاز به ویزیت فوری وجود دارد. اگر از محل زخم خونریزی دارید، با یک گاز تمیز ۱۰ تا ۱۵ دقیقه فشار مستقیم و ثابت بدهید و اگر متوقف نشد، به اورژانس مراجعه کنید. در خانه، ناحیه زخم باید تمیز و خشک نگه داشته شود، و از وارد کردن هرگونه فشار یا کشش به آن اجتناب کنید. اگر بخیه باز شده همراه با علائم عفونت مانند تب، چرک یا درد فزاینده باشد، باید سریعاً درمان آنتی‌بیوتیکی را طبق دستور پزشک شروع کرد.

درمان بخیه باز شده دست

اگر جای بخیه باز شود، به خصوص در اندام‌هایی مانند دست، باید فوراً با پزشک تماس گرفت، به ویژه اگر باز شدن بخیه عمیق باشد و یا خونریزی شدید داشته باشد. برای زخم‌های باز شده، مانند زخم‌های عمومی، پزشک احتمالاً ناحیه را تمیز و ضدعفونی کرده و برای جلوگیری از عفونت آنتی‌بیوتیک تجویز می‌کند. در مواردی که زخم باز شده به اندازه ۵ میلی‌متر باز باشد و بافت‌های زیرین (مانند استخوان) مشخص باشند، مراجعه فوری به پزشک لازم است و خود به خود جوش خوردن آن دور از انتظار است. برای کمک به بهبودی، باید از فعالیت‌هایی که به ناحیه فشار وارد می‌کنند یا باعث کثیف شدن زخم می‌شوند، اجتناب کرد.

باز شدن بخیه شکم

باز شدن بخیه شکم اغلب پس از جراحی‌های شکمی رخ می‌دهد و از شایع‌ترین محل‌های بروز دِهیسانس است. دِهیسانس شکمی می‌تواند جزئی یا کامل باشد؛ نوع کامل آن از تمام لایه‌های پوست و عضله عبور می‌کند. مهم‌ترین خطر در باز شدن بخیه شکم، اِویسراسیون است که در آن اندام‌های داخلی از طریق برش بیرون می‌زنند و یک اورژانس پزشکی تهدیدکننده حیات است. برای پیشگیری، باید از فعالیت‌های شدید، بلند کردن اجسام سنگین و هرگونه فشاری که باعث افزایش ناگهانی فشار داخلی شکم می‌شود (مانند سرفه یا یبوست شدید)، خودداری کرد.

در ادامه به چند نکته اشاره شده است که با کمک آن‌ها می‌توانید از باز شدن مجدد زخم پیشگیری کنید:

• به دستورالعمل‌های توصیه شده توسط پزشک عمل کنید.
• کلیه داروهای تجویز شده را حتی در صورت بهبودی زخم مصرف کنید.
• با رعایت بهداشت و مراقبت از زخم، به بهبود سریع آن کمک کنید.
• از یک رژیم غذایی سالم پیروی کنید و بدن خود را هیدراته نگه دارید تا به بهبود سریع‌تر زخم و جلوگیری از یبوست کمک کنید.
• روی زخم فشار وارد نکنید و از بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید.
• موقع نشستن از بالشت‌های مخصوص استفاده کنید. این کار باعث کاهش فشار روی زخم می‌شود.
• از خاراندن زخم و نواحی اطراف آن اجتناب کنید.

علائم باز شدن بخیه داخل شکم

علائم باز شدن بخیه داخل شکم (پس از سزارین یا سایر جراحی‌های شکمی) می‌تواند شامل درد ناگهانی شدید و احساس کشیدگی یا پارگی در محل برش باشد. علاوه بر این، ترشحات غیرطبیعی مانند چرک یا مایع با بوی بد، و افزایش تورم، قرمزی و گرمی در اطراف زخم نیز نشانه‌های مهمی هستند. در موارد بسیار جدی و نادر، باز شدن بخیه ممکن است به اِویسراسیون منجر شود که در آن اندام‌های داخلی از محل برش بیرون می‌زنند. مشاهده هرگونه برآمدگی یا سوراخ شدن زخم شکم باید زنگ خطر را به صدا درآورد و نیازمند مراجعه فوری به پزشک است.

باز شدن بخیه در چه کسانی بیشتر اتفاق می‌افتد؟

هر بخیه‌ای ممکن است در 2 هفته اول پس از جراحی باز شود اما برخی عوامل ممکن است شانس بخیه باز شده را بیشتر کند، از جمله:

• بیماری دیابت
• چاقی یا لاغری مفرط
• نقص سیستم ایمنی
• برخی عادات فردی مانند سیگار کشیدن
• بلند کردن اجسام سنگین
• سرفه، یبوست یا اسهال شدید

علت باز شدن زخم بعد از کشیدن بخیه چیست؟

باز شدن زخم بعد از کشیدن بخیه ممکن است به دلایل مختلفی اتفاق بیفتد. این مشکل به عنوان باز شدن زخم (Wound Dehiscence) شناخته می‌شود و می‌تواند به دلیل عوامل داخلی یا خارجی رخ دهد.

باز شدن زخم پس از کشیدن بخیه ممکن است به دلیل عدم تکمیل صحیح فرآیند ترمیم توسط بدن باشد، که در صورت وجود بیماری‌های مزمن مانند دیابت یا سوءتغذیه تشدید می‌شود. اگر بخیه‌ها پیش از آنکه زخم به استحکام کافی رسیده باشد کشیده شوند، ممکن است زخم مجدداً باز شود. عفونت در محل زخم، یکی از شایع‌ترین علل دِهیسانس، می‌تواند مانع از جوش خوردن مناسب زخم شود. همچنین، وارد شدن فشار یا کشش زیاد بر محل زخم، ناشی از فعالیت‌های سنگین یا حرکات ناگهانی، احتمال باز شدن بخیه را افزایش می‌دهد. در کنار این موارد، مشکلات ساختاری مانند کیفیت ضعیف نخ بخیه یا بخیه‌زنی با تکنیک اشتباه نیز می‌توانند در باز شدن زخم پس از عمل جراحی نقش داشته باشند.

ضعف در ترمیم زخم:

اگر بدن به خوبی پروسه ترمیم زخم را انجام ندهد، ممکن است زخم باز شود.
عواملی مانند دیابت، سوءتغذیه، یا بیماری‌های مزمن می‌توانند فرایند ترمیم را مختل کنند.

عفونت:

عفونت در محل بخیه باعث می‌شود که زخم به خوبی بهبود نیابد و بخیه‌ها نتوانند زخم را بسته نگه دارند. در عفونت‌های شدیدتر ممکن است پزشک آنتی‌بیوتیک تزریقی تجویز کند.

فشار یا کشش زیاد روی زخم:

فعالیت‌های سنگین، حرکت زیاد یا فشار بر زخم می‌تواند باعث باز شدن بخیه شود.

کیفیت ضعیف بخیه یا کشیدن زودهنگام آن:

اگر بخیه‌ها پیش از آنکه زخم به اندازه کافی محکم شده باشد، کشیده شوند، ممکن است زخم باز شود.

مشکلات در بافت‌های اطراف زخم:

اگر بافت اطراف زخم آسیب‌دیده باشد یا جریان خون کافی نداشته باشد، زخم به خوبی بسته نمی‌شود.

چگونه از باز شدن زخم جلوگیری کنیم؟

• از دستورات پزشک درباره مراقبت از بخیه و زمان کشیدن آن پیروی کنید.
• فعالیت‌های سنگین و حرکات ناگهانی را تا زمان بهبودی کامل زخم محدود کنید.
• به بهداشت زخم توجه کنید و آن را تمیز و خشک نگه دارید.
• اگر بیماری‌هایی مانند دیابت دارید، قند خون خود را کنترل کنید.
• در صورت بروز هرگونه نگرانی یا علائم غیرعادی، سریعاً با پزشک خود مشورت کنید.

سخن پایانی

از بخیه‌ها برای تسریع روند بهبودی زخم‌ها استفاده می‌شود ولی گاهی به دلایل مختلف از جمله کیفیت نامناسب نخ بخیه، اشکال در روند بخیه زدن یا وارد آمدن فشار روی زخم و … پس از مدتی باز می‌شوند. اگر هنگام باز شدن بخیه فاصله‌ی دو لبه‌ی زخم کم باشد، پزشک ممکن است پس از معاینه ترمیم خودبه‌خودی همراه با مراقبت از زخم را انتخاب کند؛ در غیر این صورت ممکن است بخیه‌ی مجدد لازم شود.

سوالات متداول

آیا باز شدن بخیه زایمان طبیعی خطرناک است؟

بله باز شدن بخیه زایمان چه طبیعی چه سزارین خطرناک است و ممکن است باعث عفونت، خونریزی شدید یا مشکلات ترمیمی شود. این اتفاق نیاز به مراقبت فوری پزشک دارد.

چطور بفهمیم بخیه زایمان طبیعی خوب شده؟

در صورتی که خونریزی یا ترشح مایع یا چرک، تورم یا درد ندارید و هنگام راه رفتن احساس راحتی می کنید، یخیه‌های شما مشکلی ندارند. در صورتی که نیاز به اطمینان دارید پزشک می‌تواند شما را معاینه کند.

مدت زمان جوش خوردن بخیه واژن چقدر است؟

بخیه‌های زایمان طبیعی معمولاً حدود ۱۰ تا ۱۴ روز بعد جوش می‌خورند و بهبود کامل آن‌ها ممکن است ۴ تا ۶ هفته طول بکشد.
اما بخیه‌های سزارین معمولاً پس از ۷ تا ۱۰ روز جوش می‌خورند و بهبود کامل آن‌ها ممکن است تا ۶ تا ۸ هفته یا بیشتر طول بکشد.

منابع

۱. باز شدن زخم (دهیسانس) — StatPearls، کتابخانه ملی پزشکی آمریکا
۲. پارگی‌های پرینه — StatPearls، کتابخانه ملی پزشکی آمریکا
۳. باز شدن زخم پرینه پس از زایمان — The Obstetrician & Gynaecologist، ۲۰۲۳
۴. مدیریت باز شدن زخم سزارین — راهنمای بالینی زنان و زایمان
۵. بخیه‌ی مجدد در برابر مراقبت انتظاری در زخم باز پرینه (کارآزمایی PREVIEW) — BMJ Open
۶. روند بهبود زخم‌های باز پرینه با ترمیم ثانویه — European Journal of Obstetrics & Gynecology، ۲۰۲۲

این مطلب جنبه‌ی اطلاع‌رسانی دارد. باز شدن بخیه نیاز به معاینه‌ی حضوری دارد و درمان آن خانگی نیست.